Cơ duyên với sản phẩm sâm quê hương
Thời gian gần đây, việc đưa các sản phẩm nông sản, đặc sản địa phương lên các nền tảng số đang trở thành xu hướng tại nhiều địa phương, góp phần mở rộng thị trường và nâng cao giá trị sản phẩm.
Từ bán hàng qua mạng xã hội, sàn thương mại điện tử đến các phiên livestream giới thiệu sản phẩm, nhiều hợp tác xã đã chủ động thay đổi cách tiếp cận người tiêu dùng. Xuất phát từ thực tế đó, Hợp tác xã Nông nghiệp và Dược liệu Thiên Phúc (tỉnh Thái Nguyên) đã từng bước thích ứng, tìm hướng đi mới cho các sản phẩm bản địa trên thị trường số.
Trong quá trình tìm hiểu về dược liệu để bồi bổ sức khoẻ cho bản thân và gia đình, chị Nguyễn Thị Bình, Giám đốc Hợp tác xã Nông nghiệp và Dược liệu Thiên Phúc đã có cơ duyên biết đến cây sâm bố chính - một loại dược liệu phù hợp với điều kiện thổ nhưỡng tại tỉnh Thái Nguyên.
Chị Nguyễn Thị Bình, Giám đốc Hợp tác xã Nông nghiệp và Dược liệu Thiên Phúc bên vườn sâm do hợp tác xã trồng.
Quá trình tìm hiểu sâu về sâm bố chính và các loại dược liệu bản địa, chị Bình cũng nhận thấy, nguồn dược liệu tự nhiên tại địa phương dần cạn kiệt do khai thác mà chưa chú trọng bảo tồn. Điều này khiến chị mong muốn xây dựng lại vùng nguyên liệu.
Chị Nguyễn Thị Bình cùng thành viên trong hợp tác xã thu hoạch dược liệu.
Năm 2022, chị cùng một số hộ dân tại xã Minh Lập (Đồng Hỷ) thành lập Hợp tác xã Nông nghiệp và Dược liệu Thiên Phúc với 8 thành viên. Từ đây, việc trồng, chăm sóc và phát triển dược liệu được triển khai bài bản hơn.
Hiện nay, hợp tác xã đã phát triển vùng nguyên liệu khoảng 35 ha với các loại cây như sâm bố chính, ba kích, sâm nam, đương quy, huyết sâm… Các loại cây được trồng theo phương pháp hữu cơ. Sản lượng dược liệu đạt khoảng 3 - 4 tấn mỗi năm, cung cấp cho các công ty dược tại Hà Nội.
“Thay vì chỉ bán dược liệu thô, hợp tác xã tập trung vào chế biến để nâng cao giá trị sản phẩm. Sâm bố chính được sử dụng để sản xuất nhiều sản phẩm như bột sâm, cao sâm, trà sâm, cốt lẩu sâm, panna cotta sâm và gà H’Mông hầm sâm.
Đặc biệt, sản phẩm gà H’Mông hầm sâm đã được giới thiệu trên chương trình Bếp Việt (VTV 10), đoạt giải Vàng tại cuộc thi Đầu bếp vàng năm 2024, giải Nhì cuộc thi Ẩm thực quốc tế. Các sản phẩm của hợp tác xã được sản xuất theo quy trình nghiêm ngặt, hiện đại, đã được chứng nhận đủ điều kiện an toàn thực phẩm”, chị Bình vui mừng chia sẻ.
Nỗ lực đưa sản phẩm lên thị trường số
Theo chị Nguyễn Thị Bình, đối với việc phát triển các loại sâm tại địa phương, bài toán đầu ra cho sản phẩm vẫn là thách thức lớn. Trong thời gian đầu, sản phẩm dù có chất lượng tốt nhưng việc tiếp cận khách hàng không dễ dàng do còn thiếu thương hiệu, nhãn mác, bao bì cho sản phẩm còn thô sơ. Hợp tác xã khi đó cũng chưa có nhiều cơ hội tham gia các hội chợ, hội nghị xúc tiến thương mại để giới thiệu sản phẩm của mình.
Đến giai đoạn dịch Covid-19 bùng phát năm 2020, do nhu cầu chăm sóc sức khỏe tăng, sản phẩm từ sâm bố chính đã được nhiều người tiêu dùng lựa chọn. Doanh thu bán sản phẩm có lúc đạt 250 - 300 triệu đồng/tháng.
Khi dịch Covid-19 không còn căng thẳng, thị trường có nhiều thay đổi, sức hút của sản phẩm cũng giảm đi, chị Bình buộc phải tìm hướng đi mới cho sản phẩm, tìm cách kết nối, đưa sản phẩm vào các cửa hàng thực phẩm sạch, khách sạn, nhà hàng...
“Hiện nay, sản phẩm của hợp tác xã đã có mặt tại nhiều tỉnh, thành phố, được sử dụng trong các nhà hàng, khách sạn và cửa hàng thực phẩm sạch. Hợp tác xã cũng tham gia ký kết hợp tác với đối tác đến từ Hàn Quốc. Dự kiến, trong thời gian tới, 4 sản phẩm gồm: gà hầm sâm, cốt lẩu sâm, bột sâm và panna cotta sâm sẽ được xây dựng thương hiệu OCOP”, chị Bình kỳ vọng.
Team Đặc sản nông sản Thái Nguyên do chị Nguyễn Thị Bình khởi xướng đang tiến hành một phiên livestream quảng bá sản phẩm địa phương.
Không chỉ dừng ở kênh bán hàng truyền thống, hợp tác xã cũng bắt đầu chuyển hướng sang kinh doanh các sản phẩm của hợp tác xã nền tảng số. Tháng 8/2023, chị Bình kết nối các hợp tác xã, người làm nội dung để thành lập Team Đặc sản nông sản Thái Nguyên với khoảng 20 thành viên.
Nhóm tổ chức các phiên livestream để quảng bá, giới thiệu sản phẩm nông sản của địa phương, trong đó có các sản phẩm từ sâm nam, sâm Bố chính. Trong các buổi livestream, chị Bình trực tiếp điều hành và tham gia giới thiệu sản phẩm.
Đến nay, nhóm đã thực hiện khoảng 20 phiên livestream, tiêu biểu như các chương trình livestream tại xã La Hiên (Võ Nhai), Lễ hội trà Đại Từ, quảng bá miến dong Việt Cường, gà đồi Phú Bình… Các chương trình này được phát trên nhiều nền tảng, thu hút hàng triệu lượt xem. Thông qua các hoạt động này, nhiều sản phẩm đặc sản của địa phương đã được kết nối tiêu thụ hiệu quả hơn.
Một số sản phẩm từ sâm của Hợp tác xã Nông nghiệp và Dược liệu Thiên Phúc.
Theo chị Bình, hiện nay hợp tác xã đang tạo việc làm cho hơn 100 hộ dân địa phương thông qua việc phát triển vùng nguyên liệu và chăn nuôi. Ngoài dược liệu, hợp tác xã còn liên kết nuôi ốc nhồi và gà H’Mông đen để gia tăng thêm thu nhập cho các thành viên.
Để tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển của hợp tác xã trong thời gian tới, chị Bình cho biết, hợp tác xã sẽ tiếp tục đẩy mạnh phát triển các vùng nguyên liệu chất lượng cao. Bên cạnh đó, kết hợp truyền thông sâu rộng về thương hiệu và phát triển thêm các mô hình mới gắn quảng bá sản phẩm với các tour du lịch cộng đồng.
"Trong thời gian tới, chúng tôi dự kiến xây dựng mô hình du lịch cộng đồng tại vùng dược liệu, kết hợp giới thiệu sản phẩm và trải nghiệm thực tế. Qua đó góp phần đa dạng hóa nguồn thu, nâng cao giá trị sản phẩm và quảng bá hình ảnh dược liệu địa phương đến gần hơn với du khách", chị Bình chia sẻ thêm.
Từ câu chuyện của Hợp tác xã Nông nghiệp Dược liệu Thiên Phúc, có thể thấy, việc đưa sản phẩm đặc sản địa phương lên nền tảng số không chỉ góp phần mở rộng đầu ra mà còn gia tăng giá trị sản phẩm. Sự kết nối giữa người sản xuất với các kênh phân phối số cũng trở thành hướng đi tất yếu trong bối cảnh thương mại số ngày càng phát triển.
