'Ươm mầm' thương hiệu nông sản từ đất Mường Lạn, Điện Biên
Từ mô hình trà hữu cơ Phan Nhất đến các sản phẩm OCOP, xã Mường Lạn, tỉnh Điện Biên đang từng bước xây dựng thương hiệu nông sản, nâng cao giá trị và mở rộng thị trường.
Giữa vùng đất Mường Lạn, những đồi trà xanh mướt dưới chân núi mang đến sinh kế bền vững cho người dân, mở ra hướng đi mới trong xây dựng thương hiệu nông sản địa phương.
Từ câu chuyện đưa giống trà Phú Thọ lên đất Điện Biên của Công ty TNHH trà Phan Nhất đến định hướng phát triển các sản phẩm OCOP, Mường Lạn đang từng bước khẳng định vị thế trên bản đồ nông nghiệp hàng hóa của tỉnh.
Cây trà trên đất Mường Lạn (tỉnh Điện Biên) đang trở thành sinh kế bền vững cho người dân nơi đây.
Đưa giống trà Phú Thọ bén rễ trên đất Điện Biên
Chúng tôi có mặt tại vườn chè và cơ sở chế biến của Công ty TNHH trà Phan Nhất ở bản Co Hón, xã Mường Lạn, tỉnh Điện Biên. Giữa không gian trong lành của vùng núi, những luống chè được canh tác theo quy trình hữu cơ hiện lên xanh tốt, đều tăm tắp.
Ông Phan Thanh Ngọt - chủ cơ sở chia sẻ, sinh ra và lớn lên ở vùng đất trà Phú Thọ, ông luôn ấp ủ mong muốn mang giống trà quê hương đến những vùng đất mới phù hợp để phát triển bền vững.
Năm 2019, ông Ngọt bắt đầu trồng thử nghiệm 5 ha trà dưới chân núi tại xã Mường Lạn. Nhận thấy thổ nhưỡng và khí hậu nơi đây rất phù hợp, cây trà sinh trưởng tốt, cho chất lượng búp chè ngọt, thanh và đậm vị, ông tiếp tục mở rộng diện tích lên 16 ha. Đến nay, Công ty TNHH trà Phan Nhất trở thành mô hình trồng chè hữu cơ đạt chuẩn quốc gia đầu tiên của tỉnh Điện Biên.
Bình quân mỗi năm, doanh nghiệp sản xuất khoảng 14 - 15 tấn chè búp khô với 7 dòng sản phẩm chủ lực như trà shan tuyết PH.14 hữu cơ, trà xanh hữu cơ Phan Nhất; ngoài ra còn có dòng Bạch trà, Hồng trà, Mẫu đơn trà… trong đó, có sản phẩm được công nhận OCOP 4 sao. Đây không chỉ là sự ghi nhận về chất lượng mà còn là “giấy thông hành” giúp sản phẩm từng bước tiếp cận thị trường rộng lớn hơn.
Tuy nhiên, theo ông Ngọt, sản xuất chè hữu cơ đòi hỏi quy trình khắt khe, chi phí đầu tư lớn, từ giống, đất trồng đến chế biến và bảo quản. Đầu vào phải sạch, quy trình phải chuẩn, năng suất không thể chạy theo số lượng. Đổi lại, sản phẩm có giá trị cao, tạo được niềm tin cho người tiêu dùng. Cơ sở của ông Ngọt đang phấn đấu mở rộng diện tích lên đến 21 ha trong thời gian tới.
Vùng trồng của Công ty TNHH trà Phan Nhất.
Song song với sản xuất, việc xây dựng và bảo vệ thương hiệu được Công ty TNHH trà Phan Nhất đặc biệt chú trọng. Nhãn hiệu độc quyền đã được Cục Sở hữu trí tuệ cấp và mục tiêu không chỉ dừng ở thị trường trong nước mà còn hướng tới xuất khẩu. Hiện nay, sản phẩm đã được tiêu thụ tại thị trường nội địa, phục vụ khách du lịch và xuất bán tiểu ngạch sang Hàn Quốc, Trung Quốc.
Tạo nền tảng thương hiệu nông sản gắn với OCOP
Không chỉ có trà, những năm gần đây, xã Mường Lạn đã tập trung phát triển nông nghiệp theo hướng hàng hóa, hình thành các vùng nguyên liệu tập trung gắn với xây dựng thương hiệu địa phương. Toàn xã hiện có 339,47 ha diện tích cà phê, 8,35 ha cây mắc ca, 70, 35 ha cây ăn quả. Trong đó, nhiều loại cây trồng đang cho thấy tiềm năng trở thành sản phẩm chủ lực.
Cùng với cà phê và mắc ca – những cây trồng thế mạnh của tỉnh Điện Biên, xã Mường Lạn còn có bưởi da xanh đang hướng tới xây dựng nhãn hiệu nông sản gắn với từng vùng sản xuất cụ thể và chương trình “Mỗi xã một sản phẩm”. Từ tiềm năng vốn có, mục tiêu trong năm 2026, xã phát triển thêm từ 2 - 3 sản phẩm mới đạt OCOP, mở rộng danh mục nông sản có thương hiệu trên thị trường.
Theo ông Nguyễn Thế Trung, Chủ tịch UBND xã Mường Lạn, bên cạnh việc phát triển sản phẩm OCOP, địa phương tập trung hỗ trợ doanh nghiệp, hợp tác xã và hộ sản xuất trong xúc tiến thương mại, quảng bá sản phẩm.
"Quan trọng nhất là nâng cao chất lượng sản phẩm hiện có, đồng thời hỗ trợ các chủ thể phát triển sản phẩm có thế mạnh, đa dạng hóa hàng hóa, tạo đầu ra ổn định cho người dân" - ông Trung nói.
Mô hình trồng chè kết hợp cây ăn quả tại xã Mường Lạn đang được người dân tập trung phát triển.
Thực tế cho thấy, xây dựng thương hiệu nông sản không chỉ giúp nâng cao giá trị sản phẩm mà còn tạo điều kiện để ký kết hợp đồng tiêu thụ, quy hoạch vùng sản xuất tập trung, sản xuất theo kế hoạch và bao tiêu đầu ra. Đây được xem là giải pháp then chốt để nông nghiệp Mường Lạn nói riêng và tỉnh Điện Biên nói chung phát triển bền vững trong bối cảnh hội nhập.
Thời gian tới, các cơ quan chuyên môn của tỉnh Điện Biên và chính quyền địa phương xã Mường Lạn cần tiếp tục lựa chọn những sản phẩm đặc trưng, có tiềm năng để tập trung đầu tư, quảng bá; đồng thời nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ, hợp tác xã, doanh nghiệp trong xây dựng và quản lý thương hiệu. Việc hình thành các vùng sản xuất chuyên canh, quy mô lớn, gắn với chế biến sâu và thị trường tiêu thụ ổn định sẽ là “chìa khóa” để nông sản Mường Lạn khẳng định chỗ đứng, đóng góp tích cực vào phát triển kinh tế nông thôn.
